11-5 Weg uit mijzelf als versperring, naar mijzelf toe als vervulling (Dag Hammarskjöld)

Jaargang 11 nr. 5 (11 maart 2010)

11-5Tragiek

De menselijke tragiek



De open heelheid

Uit een gesprek op 28 februari 2010 te Brugge (1)
Aantekeningen door Danny


Wees bewust van jezelf. Dat is de eerste stap om vrij te worden.
De structuur van je bestaan is meestal ‘ik hier en jij daar’. Zo definieer je jezelf als een fragment van het grote geheel.
Daarbij komt een verdere fragmentatie. Steeds is er de gerichtheid vanuit je eigen centrum naar de ander en het andere dat je belangrijk vindt. Je aandacht gaat naar iets uit en daarmee breng je je eigen energie in het object. Die gerichtheid wisselt sterk en het ene beschouw je als eigen en het andere niet. Door die specifieke ‘bezettingen’ met je eigen energie wordt je nog meer gefragmenteerd.
Door die fragmentatie ontstaat lijden: er is scheiding en hechting. Scheidingen geven aanleiding tot conflicten. Elk conflict is het gevolg van het creëren van scheiding. Hechting veroorzaakt frustraties en angst, omdat niets blijvends is.
Geef de fragmentatie van je eigen bestaansfeer op. Laat die hele beperkende structuur in je zelf-zijn verdwijnen. Dan is er heelheid, zonder lijden.

Wees bewust van je situatie zonder fragmentatie.
Iedereen ervaart regelmatig deze openheid, maar men is er zich niet voldoende van bewust.
Wanneer je je bewust bent van dit oneindig open zijn, hoeft er geen inperking meer plaats te vinden. Elke fragmentatie en specifieke gehechtheid lost op. Het is totaal open en volledig. Omdat het volledig is, is er geen gemis en daardoor geen verlangen.
Je merkt dat je dan in je authentieke zelf-zijn komt. In die sfeer kun je alles loslaten. Dan is er de  natuurlijke situatie.

Herken dus de patronen van fragmentatie op een bewuste wijze. Als je je gaat focussen op iets ontstaat er een bewustzijnsverenging. Als je iets belangrijk vindt, stop je er jezelf in; als je weerstand tegen iets of iemand hebt, blijft er een scheiding. Die kunstmatigheid kan wegvallen. Laat die gehechtheden en verengingen terugkeren naar jezelf.
In die inkeer kom je tot een diepe ontspanning. Daarin laat je die patronen los. Je stelt intern vast dat het goed is wanneer je ze loslaat. Het is goed om rustig terug te keren naar jezelf en van daaruit jezelf te openen op alle niveaus. Dan is er een duidelijke non-duale openheid.

Bij het ontstaan van dit inzicht besef je dat er geen weg is. Er is een directe herkenning van de openheid die er altijd al was. Je bent het oorspronkelijke nooit kwijt geraakt. Het was er al die tijd waarin je dat niet bewust was..

Iedereen heeft een besef van dat oorspronkelijke. Dus je kunt daarnaar terugkeren.
Keer daarnaar terug, hoe vaag het aanvankelijk ook is. Keer de richting van je gefragmenteerde aandacht om naar jezelf. Zo teruggaande laat je de ik-spanning los en komt je zelf-zijn open. Laat dat doorgaan, honderd procent. Herken dit bewust, want anders blijft het een piekervaring die er even is en snel verdwijnt.


Geen Nieuws

“Bernhard manipuleerde de werkelijkheid in zijn voordeel.” (9 maart 2010)
Dit was al bekend, dus het bericht was daarom al niet nieuw. Het is vooral geen nieuws omdat je elke naam in die uitspraak kunt invullen – probeer maar eens een paar. Nu lijkt het of alleen Bernard dit deed. De lezers schudden hun hoofd. Juist omdat het geen nieuws is, is de krantenkop een oproep tot meer zelf-inzicht: in hoeverre bouw je aan de mythe van je eigen persoon?


Dag Hammarskjöld

De relatie tussen de ‘directe weg’ en ‘non-dualiteit in de praktijk’ is hier vaker aan de orde geweest. Ergens op de weg zul je je volledig op de essentie van spiritualiteit moeten richten om de verstrooiing die je vasthoudt, te boven te komen. Dat er in een bepaalde fase de neiging is om je uit de wereld terug te trekken, is begrijpelijk. De spirituele werkelijkheid lijkt verworven te moeten worden door de wereldse te verlaten. Nisargadatta zei ook zijn familie vaarwel, ging als een bedelmonnik zwerven en maakte zich op om definitief naar de Himalaya te gaan. Iemand liet hem zien dat dat terugtrekken niet nodig is voor de hoogste realisatie en hij keerde naar Bombay terug. Bij Dag Hammarskjöld (Zweeds diplomaat, van 1953 – 1961 Secretaris Generaal van de Verenigde Naties) zijn het arbeidzame leven en de doorgaande spirituele weg steeds samengegaan. Zijn voorbeeld is illustratief.
In de periode dat hij voor de Verenigde Naties werkte waren er vele grote crises, onder andere Suez, Hongarije, Libanon en Laos. Vooral door zijn stille diplomatie wist hij veel goeds voor elkaar te krijgen. Daarvoor kreeg hij in 1961 de Nobelprijs voor de Vrede. Na zijn dood door het neerstorten van zijn vliegtuig in de Congo – men vermoedt door sabotage – vond men op zijn kantoor een manuscript met aantekeningen die hij door de jaren heen had gemaakt. Ze betroffen zijn spirituele leven van waaruit hij zijn werk verrichtte. Ze werden uitgegeven onder de titel ‘Vägmärken’, in de Nederlandse vertaling ‘Merkstenen’ (diverse uitgaven, o.a. Kok, Kampen 1998; uit deze publicatie komen de citaten).
Dag Hammarskjöld beschrijft hoezeer hij door de grote christelijke mystici is geïnspireerd.

Maar het antwoord op de vraag, hoe de mens een leven kan leiden van actieve maatschappelijke dienstbaarheid – in volledige harmonie met zichzelf als lid van de gemeenschap van de geest – vond ik in de geschriften van de grote middeleeuwse mystici. Zelfovergave is voor hen immers de weg naar zelfverwerkelijking geweest. (16)

Die zelfovergave komt vaak terug.

‘in licht mogen verdwijnen en lied worden.’ De greep verliezen op de gestalte die een naam draagt tegenover de wereld. Bewust opgebouwd, door sociale ambitie en onder een beteugelende wil tot vormgeving. De greep verliezen, om te vallen, te vallen – in het vertrouwen der blinde overgave. Het vertrouwen op iets anders, iemand anders … (32)

Die zelfovergave betekent een bevrijding.

Je zult merken dat de vrijheid, die geschonken wordt door het voortdurende afscheid, door de op elk moment herhaalde zelfovergave, aan je beleving van de werkelijkheid de zuiverheid en de scherpte geeft die – zelfverwerkelijking betekenen. (104-105)

Maar die zelfovergave en zelfverwerkelijking betekent ook de bevrijding van anderen.

Wanneer de minnaar zelf bevrijd is van afhankelijkheid van zijn geliefde, omdat zijn liefde gerijpt is tot een stralend licht, welks wezen bestaat uit de ontbinding van het eigen ik in licht – dan zal ook de geliefde voltooid worden omdat zij vrij wordt van haar minnaar. (66)

Door die bevrijding door liefde en zelfovergave ontstaat non-dualiteit. Vaak worstelt Hammarskjöld hier mee, zoals vrijwel alle mystici, omdat hij dan vasthoudt aan zichzelf als een persoon. Toch is er op allerlei plaatsen de ervaring van non-dualiteit.

Traag – en grijs. Hij zoekt in ieder gezicht. Maar de mensen, die doelloos voortbruisen door de grauwe sloten der straten, zijn alle aan hem gelijk … (32)

Tot zover hier. Lees verder op de website: Hammarskjöld.


Allen een hartelijke groet,
Douwe Tiemersma


*

Mededelingen

Het weekend op de Hoorneboeg ging over de essentie van Tantra en over die essentie in de advaita-benadering – zie Nisargadatta’s aansporing je ik-ben te vereren als een god. De gespreksopnamen zijn te downloaden. De eerste twee gesprekken gaan vooral over de tantra, de derde over advaita en tantra. Zie Downloads. Een foto van de yoga/meditatie staat hieronder.

Yoga_1


Satsangs buiten Gouda zijn er in de komende tijd in, Groningen, Leuven, Antwerpen – zie Vlaanderen / Groningen.

Voor het Advaitacentrum begeleidt Odile de Westphalen één keer per maand een vrijdagavond-meditatie in stilte, van 20.00 uur tot ca. 22.00 uur. De thema’s zijn vervallen. De data zijn dit voorjaar: 19 maart, 16 april en 14 mei. Opgave: niet nodig. Kosten: € 5,00 per keer.

Workshop Non-dualiteit bij de behandeling in de GGZ op 9 april 2010, met oefeningen die voor patiënten nuttig zijn en oefeningen die vooral gericht zijn op de attitude van de behandelaar. Willem Steetskamp, Emilie Pauw en Paul Soons zullen de avond verzorgen. Douwe Tiemersma zal ook aanwezig zijn en een inbreng hebben. Iedereen is welkom.

Er is een nieuwe rubriek op de website gestart met de afbeeldingen uit vorige jaargangen van de Advaita Post; zie Archief Afbeeldingen jaargang 9 (2008).

Degenen die in het nieuwe boek van Nisargadatta Maharaj hebben gelezen, zijn enthousiast over de directheid en radicaliteit.
De bron van het zijn (ISBN 978 90 77194 07 2, omvang: 162 pag., prijs: € 15,95). Zie voor verdere info en mogelijk om het te bestellen de website:  Nisargadatta Maharaj, De bron van het zijn


*

Nieuw op de website www.advaitacentrum.nl

Kennis van Non-dualiteit – Samenvattingen – Artikelen Advaita
- S. Kaplan, ‘Kritiek op een ontologische benadering van de Mandukya Karika van Gaudapada’

GGZ en non-dualiteit – Activiteiten
- Uitnodiging Workshop Non-dualiteit bij de behandeling in de GGZ op 9 april

Proza en Poëzie – Essays, interviews
- Dag Hammarskjöld

Advaita PostArchief Afbeeldingen jaargang 9 (2008)

Bibliotheek – Boekenlijst ‘Advaita’ (maart 2010)

Publicaties - Downloads: diverse gesprekken
2010-03-07 Tantra-Advaita 3
2010-03-07 Tantra-Advaita 4
2010-03-06 Tantra-Advaita 1
2010-03-06 Tantra-Advaita 2
2010-03-03 De hoogste waarde
2010-02-28 Brugge 2?
2010-02-28 Brugge 1?
2010-02-24 Nihilisme en overgave?
2010-02-17 Twee vormen van kennen


Er is geen tweeheid

als je ontspannen bent
in zelf-bewustzijn
is dat duidelijk.


  • Psychotherapie en non-dualiteit

    De psychotherapie en oosterse bevrijdingstradities zoals advaita vedânta en boeddhisme hebben in de laatste jaren een steeds grotere belangstelling voor elkaar gekregen. Ze hebben elk specifieke noties en werkwijzen, maar overlappen elkaar voldoende om een vergelijking mogelijk te maken.
    In dit boek worden diverse westerse psychotherapeutische stromingen en twee bevrijdingswegen die van oorsprong respectievelijk hindoeïstisch (Advaita Vedânta) en boeddhistisch zijn, met elkaar geconfronteerd.

  • Management en non-dualiteit

    In bedrijven en organisaties is meer aandacht gekomen voor de oriëntatie op samenhang, eenheid, heelheid, ongescheidenheid, kortom: non-dualiteit. Wat betekent deze ‘niet-tweeheid’ en op welke wijze kan zij in het eigen werk en in de organisatie doorwerken? Deze vragen staan in dit boek centraal.

  • Openingen naar Openheid

    In dit boek zijn ruim 120 korte teksten verzameld die openingen bieden naar die openheid. Deze blijkt uiterst eenvoudig te zijn. De teksten zijn stukjes van leergesprekken, bedoeld als stimuli om de aandacht te richten op openheid, iets daarvan te laten zien en zo de realisatie van openheid een grotere kans te geven. Ze vormen samen de essentie van het onderricht in non-dualiteit.

  • Mediteren leren

    Dit boek geeft een handleiding bij het leren mediteren voor beginners en voor de gevorderden die nog eens bij het begin willen beginnen. Het uitgangspunt is de spontane meditatie, die iedereen af en toe heeft. 

Boeken

Douwe schreef en redigeerde gedurende zijn leven boeken. Via onze uitgeverij zijn deze nog verkrijgbaar.

Bekijk het aanbod