39. Bewustzijn

Mag ik een vraag stellen over bewustzijn? Het is een stukje dat nog niet helder is.
Dat wat verschijnt, is een. Dat wat verschijnt, is wat is. Er is dus geen tweeheid, geen afgescheidenheid.
Wat me niet duidelijk is, is dat wat verschijnt anders is dan wat verschijnt 'bij jou'.
Voor 'mij' (dus niet als persoon, maar bewustzijn) is er geen weet van een ander stukje bewustzijn dat bewust is van iets anders, van een andere verschijning.
Daar zit mijn verwarring. Is er wel een ander stukje bewustzijn en zo ja, hoe weet bewustzijn dat? M.a.w.: is er wel een jij? (niet in de zin van een persoon, maar in de zin van bewustzijn)
Jij verschijnt in mij en ik verschijn in jou, neem ik aan, maar dat laatste, hoe weet je dat?

Uit het antwoord

Zolang er nog een 'bewustzijn van iets' is, is dat nog geconditioneerd. Het is een situatie waarin iets wordt gekend en dat iets verschijnt op verschillende wijze aan verschillende kernen van bewustzijn. Elke gekende vorm is geconditioneerd door vormen van het kenproces. Zelfs een zuivere vorm van bewustzijn laat dingen verschijnen op een bepaalde manier - zo en niet anders blijkbaar.
De ongeconditioneerdheid zit wel in het bewustzijn, het is de essentie van bewustzijn, van het licht waardoor iets kan verschijnen. Voordat iets verschijnt, is dit licht vrij van condities. Zie maar naar het 'donkere licht' van de kosmos. Daarin is het donker, maar als er een ruimteschip komt, licht deze wel degelijk op. De non-dualiteit wordt tot dualiteit van licht en voorwerp: licht verschijnt en iets verschijnt tegelijkertijd.
Het absolute kan wel worden benaderd via het bewust-zijn, maar uiteindelijk is er niets over te zeggen. In de ervaring is het een opgaan van bewust-zelf-zijn in het onuitsprekelijke.

Alleen voor zover het bewustzijn geen beperkingen kent, is het universeel.
Er zijn geen beperkingen voor zover het bewust-zijn zuiver is.
Dus zolang als er een bewustzijn is van iets speciaals is het niet zuiver, beperkt; dan zijn er anderen met een ander bewustzijn.


Er is geen tweeheid

als je ontspannen bent
in zelf-bewustzijn
is dat duidelijk.


  • De ander en ik

    Dit boek bevat de lezingen en enkele andere teksten van het 2e Advaita Symposium over de relatie van 'de ander en ik'. De vragen kwamen aan de orde: Wat is de aard van de ander; in hoeverre of in welke zin verschilt de ander van mij en in hoeverre vormen wij een eenheid? De bespreking van deze vragen kon een verheldering geven van problematieken als ‘de aard van het zelf’, ‘de mogelijkheid van communicatie’ (in hoeverre kunnen wij elkaar begrijpen?), ‘de grondslagen van ons morele gedrag’ en ‘de ander als leraar’.

  • Verdwijnende scheidingen

    Douwe Tiemersma
     

    Verdwijnende scheidingen

    Proeven van intercultureel filosoferen

    276 pagina’s, paperback

  • Advaita Vedanta - de vraag naar het zelf-zijn

    De actuele vraag ‘wie we eigenlijk zijn’ was het onderwerp van een symposium aan de Erasmus Universiteit Rotterdam op 18 september 2000, waarin vooral de oude Upanishaden en de Advaita Vedânta aan het woord kwamen.

  • Mediteren leren

    Dit boek geeft een handleiding bij het leren mediteren voor beginners en voor de gevorderden die nog eens bij het begin willen beginnen. Het uitgangspunt is de spontane meditatie, die iedereen af en toe heeft. 

Boeken

Douwe schreef en redigeerde gedurende zijn leven boeken. Via onze uitgeverij zijn deze nog verkrijgbaar.

Bekijk het aanbod